ABD'deki sağlık sistemi günümüzde büyük ölçüde hastalık ortaya çıktıktan sonra müdahale eden bir yapıya sahiptir.

Bu yaklaşım yetişkinlerin yanı sıra çocukların sağlık hizmetlerinde de kendini gösteriyor.

Amerikan Hemşirelik Akademisi'nin (AAN) Çocuk, Ergen ve Aile bölümünde yer alan okul hemşireliği uzmanı Erin Maughan ve meslektaşları ise çocuk sağlığında önleme odaklı daha güçlü bir sistem oluşturulmasının, çocukların yalnızca bugününü değil yaşamlarının ilerleyen dönemlerini de olumlu etkileyebileceğini savunuyor.

Nursing Outlook dergisinde yayımlanan politika uzlaşı makalesinde uzmanlar, çocuk sağlığı sistemlerinin koruyucu sağlık, güçlü yönlere dayalı bakım ve aileler, okullar, toplum ile sağlık kuruluşları arasındaki iş birliği etrafında yeniden tasarlanması için hemşirelik öncülüğünde bir çerçeve sunuyor.

Çocukların yaşadığı çevre önemli

Çocukluk dönemindeki koşullar sağlığı uzun yıllar etkileyebiliyor. Maughan, çocukluk sırasında yaşanan belirli koşulların kişinin sağlığı üzerinde kalıcı etkiler oluşturduğunu belirtti.

Araştırmacıya göre sağlık hizmetlerinin, çocukların güçlü yönlerini ve koruyucu faktörleri temel alacak şekilde yeniden tasarlanması, çocukların yaşamlarını ve geleceklerini iyileştirebilir. Tıp ve sağlık alanındaki gelişmeler, çocukların sağlığı ve iyi oluşu için hangi uygulamaların daha yararlı olduğunu anlamayı büyük ölçüde kolaylaştırdı. Ancak uzmanlara göre bu yeni bilgilerin günlük sağlık hizmetlerine aktarılmasında aynı ölçüde ilerleme sağlanamadı. Yeni çalışma, bilimsel araştırmalardan elde edilen bilgilerin uygulamaya daha etkili biçimde aktarılması için çeşitli politika önerileri ortaya koyuyor.

Çocuk sağlığı için önerilen adımlar

Sağlık hizmetlerine erişimin genişletilmesi hedefleniyor. AAN'ın çerçevesinde çocukların sağlık ve yaşam koşullarını iyileştirmek için farklı alanları kapsayan öneriler bulunuyor:

Medicaid ve Medicare kapsamının genişletilmesi, ücretsiz veya sübvansiyonlu çocuk bakımının ve okul sonrası bakım hizmetlerinin artırılması, çocuk ve bakmakla yükümlü olunan kişiler için vergi kredilerinin güçlendirilmesi öneriliyor.

Çocuklara özel hava kalitesi standartlarının oluşturulması ve uygulanması, okullar ile çocuk bakım tesislerinde sürekli hava kalitesi takibi yapılması isteniyor.

Hamilelik döneminden ergenliğe kadar aileleri merkeze alan, kanıta dayalı müdahalelere ve ev ziyaret programlarına evrensel erişimin genişletilmesi için finansmanın artırılması öneriliyor.

Her okulda lisans derecesine sahip tam zamanlı bir kayıtlı hemşirenin bulunması hedefleniyor.

Head Start modelinden yararlanılarak K-12 öğrencilerine uyarlanmış, koordineli okul sağlığı ve okul hemşireliği programlarına daha fazla kaynak ayrılması isteniyor.

Okullar, çocuk bakım merkezleri ve toplum kuruluşları gibi farklı ortamlarda sağlık bilgilerinin uygun şekilde paylaşılmasını sağlayacak, ekonomik ve erişilebilir teknoloji çözümlerini teşvik eden politikaların oluşturulması öneriliyor.

Solunum yollarını tahriş eden maddelere ve zararlı kimyasal maruziyetlere karşı çocukları korumak amacıyla eğitim ve çocuk bakım tesislerinde toksik olmayan, sertifikalı çevre dostu temizlik ürünlerinin kullanılması öneriliyor.

Farklı sistemlerin bir araya gelmesi gerekiyor

Aile, okul, toplum ve sağlık sistemi birlikte hareket etmeli. Maughan, çocukların ve ergenlerin daha sağlıklı yaşamlar sürmesi için aile, toplum, okul, çevre ve sağlık sistemlerinin birbirinden ayrı düşünülmemesi gerektiğini belirtti.

Uzmanlara göre bugün var olan sistemlerin birbiriyle bağlantılı ve karmaşık yapısının politika değişiklikleriyle ele alınması, birbiri ardına gelen olumlu etkiler yaratabilir. Bu yaklaşımın hem günümüzdeki çocukların hem de gelecekteki nesillerin sağlığını iyileştirme potansiyeli bulunuyor.

Koruyucu sağlık anlayışı öne çıkıyor

Hemşirelik yaklaşımı hastalık ortaya çıkmadan önce harekete geçmeyi hedefliyor. Maughan, erken dönemde kurulan sağlıklı ilişkilerin, olumlu çocukluk deneyimlerinin ve sosyal sağlığın geleneksel hemşirelik, gelişimsel sağlık ve tıbbi modellerle birlikte değerlendirilmesi gerektiğini vurguladı.

Bu yaklaşım, kişinin sağlığını yaşamının tamamı boyunca ele alan yaşam seyri perspektifiyle birlikte, sağlık sistemlerinde önemli bir anlayış değişikliğini teşvik ediyor. Amaç yalnızca hastalıkları tedavi etmek değil; çocukların güçlü yönlerini desteklemek, koruyucu faktörleri güçlendirmek ve sağlık sorunları ortaya çıkmadan önce riskleri azaltmaktır. Uzmanlara göre böyle bir dönüşüm, hemşirelerin aktif rol aldığı ve farklı kurumların ortak hareket ettiği daha bütüncül bir çocuk sağlığı sisteminin oluşmasına katkı sağlayabilir.