Avrupa otomotiv sektörü ve ikinci el araç pazarı, ekonomik görünümdeki zayıflama, yüksek enflasyon ve jeopolitik belirsizlik nedeniyle baskı altında kalmayı sürdürüyor.

Üreticiler bir yandan hızlanan teknolojik dönüşümle, diğer yandan artan küresel rekabetle mücadele ederken, ikinci el araç fiyatlarında da güç kaybı görülüyor.

JD Power’ın düzenlediği yeni webinar, 2026 ve sonrasında artık değerlerin nasıl şekillenebileceğine, ülkeler arasındaki farklılıklara ve bataryalı elektrikli araçlarla dizel modellerin birbirinden ayrışan performansına ışık tuttu.

Avrupa Ekonomisinde Yavaşlama

Avrupa otomotiv sektörü, dünya ekonomisinin dirençli ancak yavaşlayan büyüme gösterdiği bir ortamda faaliyet gösteriyor. Yüksek enerji fiyatları ve jeopolitik belirsizlikler de tabloyu zorlaştırıyor. Ekonomik İşbirliği ve Kalkınma Örgütü (OECD), 2026 yılı için küresel gayrisafi yurt içi hasıla büyümesini %2,9 olarak öngörüyor. Bu oran, 2025'te kaydedilen %3,3'lük büyümenin altında kalıyor. OECD'nin 17 Avrupa ülkesini kapsayan Euro Bölgesi için 2026 büyüme beklentisi ise %0,8'e indirildi. Bu, 2025 sonucuna kıyasla 0,6 puanlık düşüş anlamına geliyor. Euro Bölgesi ekonomisinin 2027'de %1,2 büyümesi bekleniyor.

JD Power Europe & Australia değerlemeler direktörü Robert Madas, ortalamadan en fazla ayrışması beklenen ülkelerin büyük çekirdek ekonomilerden ziyade hızlı büyüyen küçük ekonomiler olduğunu belirtti. Almanya ise büyük Euro Bölgesi ekonomileri arasında en zayıf performans gösteren ülkelerden biri olmaya devam ediyor. Ülkenin 2026 sonunda %0,7 büyümesi bekleniyor.

Avrupa'da Aşağı Yönlü Riskler

Enflasyon, Avrupa ekonomisi açısından önemli risklerden biri olmayı sürdürüyor. 2025'teki normalleşme döneminin ardından artan enerji fiyatları enflasyonun yeniden yükselmesinde etkili oldu. Eurostat verilerine göre, uyumlaştırılmış tüketici fiyatları endeksiyle ölçülen AB enflasyonu Ocak 2026'da %2,0 seviyesindeydi. Mayıs ayında bu oran %3,3'e yükseldi. Avrupa Merkez Bankası'nın Haziran 2026'da yayımladığı Euro Bölgesi tahmininde ise bu yıl için ortalama enflasyon %3,0 olarak öngörüldü. Madas'a göre bu durum, pandemi öncesi seviyelerin oldukça üzerinde seyreden tüketici fiyatları anlamına geliyor. Ekonomik görünüm de yılın başında beklenenden biraz daha olumsuz hale gelirken enerji şoku büyüme beklentilerini bir miktar zayıflattı.

Otomotiv Sektörüne Etkisi

Ekonomik koşullar, istikrar belirtilerine rağmen Avrupa otomotiv sektörünü baskı altında tutuyor. Yeni otomobil pazarı kıta genelinde ılımlı bir toparlanma gösterse de ülkeler bazında güç aktarma sistemi tercihleri önemli ölçüde farklılaşıyor. Bu farklılık, ikinci el pazarına ulaşan araçların arzını da etkiliyor. Madas, ekonomik ayrışmanın ikinci el araç talebinde de farklılık yarattığını ve araçların giderek talep ile satın alma gücünün daha yüksek olduğu ülkelere doğru sınırlar arasında hareket ettiğini belirtti.

Bunun yanında güç aktarma sistemlerindeki ayrışma, elektrikli araçların benimsenme hızlarının farklı olması nedeniyle daha büyük bir baskı unsuru haline geliyor. İskandinav ülkeleri ve Hollanda yüksek elektrikli araç kullanım oranlarına sahipken, Almanya, Fransa ve Belçika'da da leasing kaynaklı büyük elektrikli araç filoları bulunuyor. Ancak elektrikli araç kullanımının yüksek olduğu ülkelerde bile talep; vergi teşvikleri, enerji fiyatları ve tüketicilerin satın alma gücüne karşı oldukça hassastır.

Güney ve Doğu Avrupa ise içten yanmalı motorlu araçlara daha fazla yönelmeyi sürdürüyor. Talep ikinci el elektrikli araçlarda yeterince güçlü olmazsa, elektrikli araçların olgunlaştığı pazarlarda arz fazlası riski ortaya çıkabilir. Öte yandan ticari gerilimler jeopolitik riskleri artırırken, düzenleyici gelişmeler kısa vadede esneklik sağlasa da uzun vadeli karbon emisyonlarını azaltma baskısını koruyor. Çinli otomobil üreticileri de rekabetçi fiyatları ve gelişmiş yazılım özellikleriyle Avrupa'daki konumlarını güçlendirmeye devam ediyor. Böylece Avrupa otomotiv sektörü kriz yönetiminden yapısal dönüşüm dönemine geçiyor.

Avrupa'da İkinci El Fiyatları Geriliyor

Makroekonomik baskılar ikinci el araç fiyatlarını da etkiliyor. JD Power'ın Residual Value Intelligence (RVI) verilerine göre Avrupa'nın beş büyük ikinci el araç pazarında ilan fiyatları Ocak-Haziran döneminde normalleşti. Bununla birlikte sonuçlar yakıt türüne, aracın yaşına ve pazara göre ciddi farklılık gösterebiliyor. Madas, son haftalarda Avrupa genelinde özellikle altı ila sekiz yaşındaki araçların fiyat endeksinde, üç yaşına kadar olan modellere kıyasla daha güçlü düşüş eğilimleri görüldüğünü söyledi. Bu durum alışılmışın dışında. Çünkü genel olarak daha yaşlı ikinci el araçların değerlerini daha iyi koruması bekleniyor. Ancak satın alma gücündeki baskı ve araç yenileme faaliyetlerinin sınırlı kalması bu eğilimi etkiliyor. Ayrıca daha yaşlı araçların arz krizinin ardından en güçlü fiyat artışlarını yaşaması, bugün daha büyük bir düzeltme için alan bırakıyor.

Artık Değerlerde Düzeltme

Araçların liste fiyatına göre koruduğu değeri ifade eden artık değer oranları (%RV), 2026'nın ilk yarısında da normalleşmeye devam etti. Bu düşüş eğilimi, COVID-19 pandemisi sırasında yaşanan olağanüstü enflasyon döneminin ardından ortaya çıktı. Avusturya, Fransa, Almanya, İtalya, İspanya, İsviçre ve Birleşik Krallık'ta artık değerler genel olarak beklentiler doğrultusunda hareket etti. İspanya, 60.000 kilometredeki üç yaşındaki araçlarda ortalama %RV oranının yüksekliğiyle öne çıktı. JD Power'a göre ülkede bu oran diğer gözlemlenen pazarlara kıyasla en güçlü seviyelerden birinde bulunuyor. JD Power Europe & Australia Güneybatı Avrupa bölgesi değerlemeler yöneticisi Ana Azofra, İspanya'nın uzun süredir ikinci el araçlara belirgin bir şekilde yöneldiğini söyledi. Fiyat, yalnızca daha iyi bir satın alma değeri arayışı açısından değil, aracın sunduğu özellikler ve donanımlar açısından da önemli bir rol oynuyor. İspanya'da şirket araçlarının toplam içindeki payının diğer pazarlara kıyasla daha düşük olması, üç ila dört yaşındaki araçların arzını da sınırlıyor. Bu durum fiyatlar üzerindeki baskıyı hafifletiyor. Ülkede ortalama araç sahipliği süresinin dokuz yıldan fazla olması da önemli. Bu nedenle yedi yaşına kadar olan çok az sayıda araç özel sahiplerinden ikinci el pazarına geri dönüyor. Birleşik Krallık'ta ise düşüş daha belirgin oldu. Değer koruma oranları Haziran 2026'da yılın başına kıyasla 4,0 puan geriledi. Bu durum bazı güç aktarma sistemlerinde oluşan arz fazlasını yansıtıyor. Yaz aylarına yaklaşırken artık değerlerin zayıflaması da tipik mevsimsel etkinin bir parçasıdır. İtalya'da da Ocak ayına kıyasla 2,8 puanlık sert bir düzeltme yaşandı. Ülke, pandemi sonrasında diğer Avrupa pazarlarının çoğundan daha uzun süre olağanüstü güçlü %RV seviyelerini korumuştu.

Farklı Motor Tipleri Farklı Seyrediyor

Avrupa'daki ikinci el araç pazarlarında %RV genel olarak benzer yönde hareket etse de güç aktarma sistemlerine göre incelendiğinde tablo değişiyor. Özellikle araç yaşı, stokta kalma süresi ve fiyat değişiklikleri gibi temel göstergeler farklı sonuçlar ortaya koyuyor. Azofra, son dönemde petrol fiyatlarındaki artışın bataryalı elektrikli araçlara olan talebi hızlandırırken dizel araçlara yönelik talebi azalttığını belirtti. Benzin fiyatları ise daha istikrarlı kaldı. Bunun nedenleri arasında fiyat artışının daha sınırlı olması ve hafif hibrit araçların pazardaki payının daha yüksek hale gelmesi bulunuyor. Almanya'da dört yaşına kadar olan ilanlı elektrikli araçların ortalama yaşı 2026'nın ilk beş ayında önemli ölçüde düştü. Mayıs ayında bu değer Şubat ayına göre iki ay geriledi. Dizel araçlarda ise bunun tam tersi bir eğilim görüldü. Bu modellerin alıcı bulmasının daha uzun sürdüğü anlaşıldı. Almanya'da ikinci el elektrikli araçların stokta kaldığı ortalama süre de yıllık bazda 20 gün azaldı. Elektrikli araçlar 12 ay içinde en yavaş satılan güç aktarma sistemlerinden biri olmaktan çıkarak mayıs ayından itibaren en hızlı satılan seçenek haline geldi.

Bayilerin elektrikli araç satarken yaptığı fiyat değişikliklerinin sayısı da azaldı. Dört yaşına kadar olan tamamen elektrikli modellerde fiyat düzenlemesi yapılma sıklığı şubat ayından bu yana %17,0 düştü. Azofra'ya göre geçmişteki enerji krizlerinden farklı olarak bugünkü yüksek yakıt maliyetleri, tüketicilerin satın alma davranışlarını doğrudan değiştiriyor.

Avrupa'da Dizel Fiyatları Düşüyor

Bu eğilim Avrupa genelinde görülüyor ve ikinci el araç fiyat endeksine de yansıyor. Şubat 2026'nın baz alındığı Almanya verilerine göre elektrikli araç fiyatları haziran ayında yaklaşık %2,9 arttı. Buna karşılık dizel araçların ortalama fiyatı yaklaşık %3,5 geriledi. Fransa ve İtalya'da da benzer bir tablo oluştu. İtalya'da haziran ayındaki düşüş %4,1'e ulaştı. Azofra, İtalya'daki düşüşün ülkenin ekonomik durumuyla bağlantılı olduğunu belirtti. Ülkede artık değerlerin diğer pazarlara kıyasla daha büyük bir düzeltme geçirmesi, yüksek yakıt maliyetlerinin dizel araç fiyatları üzerindeki etkisini daha da artırıyor. Birleşik Krallık'ta da dizel araçlar Almanya, Fransa ve İtalya'dakine benzer şekilde aşağı yönlü hareket etti. Ancak elektrikli araç fiyatları, ikinci el pazarına giren önemli miktardaki arz fazlası nedeniyle baskı altında kaldı. İspanya'da fiyat ve talep dinamikleri ise biraz farklı gelişti. Hükümetin dizel maliyetlerindeki artışın önemli bir bölümünü karşılaması, bu yakıt türüne yönelik talebin desteklenmesine yardımcı oluyor.

2026 Artık Değer Beklentisi

Güç aktarma sistemleri arasındaki farklılıklara rağmen ikinci el araç pazarlarının genel olarak istikrarlı kaldığı görülüyor. Bu tablo, 2026'nın başında açıklanan tahminlerle de büyük ölçüde örtüşüyor. İspanya, haziran ayında %54,1'lik artık değer oranıyla incelenen pazarlar arasında ilk sırada yer aldı. Bu oran, ortalama artık değerin en düşük olduğu İsviçre'nin 12,5 puan üzerindeydi. JD Power'a göre Avusturya, Fransa, Almanya, İtalya, İspanya, İsviçre ve Birleşik Krallık için genel görünüm negatif. Pazarların çoğunda 2026 sonunda yıllık bazda %2,0 veya daha düşük bir gerileme bekleniyor. İtalya ise %5,0'in üzerinde düşüş öngörülen tek ülke olarak öne çıkıyor. Azofra, İtalya'da artık değerlerin pandemi ve çip tedarik krizinin ardından uzun süre olağanüstü güçlü kaldığını belirtti. Pazarın düzeltme dönemine diğer Avrupa ülkelerinden daha geç girmesi nedeniyle ülkenin şimdi diğer pazarlarda daha önce görülen normalleşmeye yetiştiğini ifade etti. Webinar katılımcılarının beklentileri de genel olarak bu görünümle örtüştü. Canlı ankete katılanların yaklaşık %53,0'ı Avrupa'nın büyük ikinci el araç pazarlarının çoğunda artık değerlerin istikrar kazanacağını düşündü. Katılımcıların %33,0'ı düşüş, yalnızca %15,0'ı ise artış bekledi. Ancak bu genel tablo, güç aktarma sistemleri arasındaki farklılıkları tam olarak yansıtmıyor. Dizel ve elektrikli araçlar farklı yönlerde ilerlediği için bu eğilimler güçlendikçe tahminler de değişebilir.

Görünüm Pazarları Nasıl Etkileyecek?

2026'nın ikinci yarısına ilişkin artık değer görünümü, otomotiv pazarındaki dinamiklerin değişmeye devam ettiğini gösteriyor. Bu nedenle otomotiv varlıklarına sahip şirketler açısından risklerin pazar bazında doğru anlaşılması giderek daha önemli hale geliyor. Sınır ötesi yeniden pazarlama faaliyetleri, farklı ülkelerdeki piyasa koşullarının dengelenmesine yardımcı oluyor. Bazı pazarlardaki baskı azalırken, diğerlerinde talep destekleniyor. Üreticiler de değişen piyasa koşullarına yeni ve ikinci el araç stratejilerini uyarlayarak yanıt veriyor. Arzı yeniden dağıtıyor ve ticari önceliklerini her pazarın kendine özgü ihtiyaçlarına göre değiştiriyor. Bu nedenle Avrupa otomotiv pazarında ülke ülke ve daha hedefli bir yaklaşım giderek daha önemli hale geliyor.

Birleşik Krallık'ta Artık Değerler Daha İstikrarlı

Yeni araç pazarının performansı ve geçmişteki ikinci el araç trendleri, gelecekteki artık değerlerin nasıl gelişeceğine dair önemli göstergeler sunuyor. Bu durum özellikle Birleşik Krallık'ta dikkat çekiyor. Ülkede yeni araç teslimatları 2016'daki rekor seviyenin ardından 2017'den itibaren yıllık bazda düşmeye başladı. COVID-19 pandemisi önemli bir gerilemeye neden olurken, 2023'ten itibaren toparlanma görüldü. JD Power Europe & Australia Birleşik Krallık, İskandinavya ve Avustralya bölgesi değerlemeler yöneticisi Jayson Whittington, 2020 ile 2022 arasında yaklaşık iki ila üç milyon yeni araç tescilinin kalıcı olarak kaybedildiğini belirtti. Bu durum, ikinci el pazarında üç ila beş yaş arasındaki araçların azalmasına neden oldu. Sonuç olarak son yıllarda artık değerlerde görece bir istikrar oluştu.

Güç Aktarma Sistemlerinde Değerler Yaklaşıyor

İkinci el pazarının yakın geçmişine bakıldığında, %RV oranlarının 2019'da düşüş gösterdiği görülüyor. Tam hibritler gibi bazı güç aktarma sistemleri bu dönemde genel %RV eğiliminden belirgin şekilde ayrıştı. Bununla birlikte genel değer koruma oranları 2019'un sonlarına doğru toparlandı. Bayiler 2020'ye olumlu beklentilerle girerken, toptan araç pazarı ilk COVID-19 kapanmasına kadar güçlü kaldı. Whittington'a göre 2020 boyunca arz eksikliği nedeniyle %RV oranları yükseldi. Lojistik sorunlar insanların araçlarını değiştirmesini engellerken, bu durum toptan satış kanallarındaki ikinci el araç akışını da etkiledi. Değerlerdeki yükseliş 2021'de de devam etti. 2026 itibarıyla farklı güç aktarma sistemlerinin %RV oranları birbirine her zamankinden daha yakın. Bunun tek istisnası, üç yaşındaki modellerin düşük hacmi nedeniyle dizel araç değerlerinde yakın zamanda görülen küçük artış oldu.

Elektrikli Araçların Yükselişi ve Düşüşü

Bataryalı elektrikli araçların değerleri COVID-19 döneminde genel ortalama %RV ile paralel şekilde yükseldi. Ancak 2022'nin sonundan itibaren bu teknoloji diğer güç aktarma sistemlerine göre daha sert bir düşüş yaşadı. Günümüzde elektrikli araçlar diğer yakıt türlerine kıyasla değerlerinin daha küçük bir bölümünü koruyor. Buna rağmen BEV'ler yüksek talep görmeye devam ediyor ve Birleşik Krallık'ta düzenli olarak en hızlı satılan ikinci el güç aktarma sistemlerinden biri oluyor. Elektrikli modeller gelecekte pazar ortalamasına yaklaşabilir. Ancak bunun gerçekleşmesi büyük ölçüde yeni araçların ilan fiyatlarının nasıl gelişeceğine bağlı. Whittington, Haziran 2026'da 36 ay ve 60.000 kilometre bazında pazar ortalaması %RV'nin %46,8 olduğunu, tamamen elektrikli araçlarda ise bu oranın %33,8 seviyesinde kaldığını belirtti. Nakit değer açısından ise pazar ortalaması 14.533 sterlin (19.449 dolar), tamamen elektrikli araçların ortalaması ise 14.945 sterlindi. Buna göre BEV'ler nakit bazında pazar ortalamasına yakın bir artık değer seviyesine ulaşmış durumdadır. Tüketicilerin ödemeye hazır olduğu fiyatın nihai olarak değeri belirlediğini belirten Whittington, yeni araç liste fiyatları genel ortalamayla aynı seviyeye geldiğinde BEV'lerin %RV açısından da eşitliğe ulaşabileceğini söyledi.

ZEV Yetkisinin Etkisi

Birleşik Krallık'ta elektrikli araçların değer koruma oranını etkileyen önemli unsurlardan biri de sıfır emisyonlu araç (ZEV) yetkisi. Hükümetin bu düzenlemeyi gözden geçirmesi planlanıyor ve incelemenin sonuçlarının 2027'nin başında açıklanması bekleniyor. Ancak üreticiler, sendikalar ve milletvekilleri arasında incelemenin daha erken başlatılması yönünde çağrılar bulunuyor.

Yeni araç pazarı, düzenlemenin uygulanmaya başlamasından sonraki ilk iki yılda üreticiler için belirlenen toplam pazar payı hedeflerine ulaşamadı. 2026 için belirlenen %33,0 oranına da ulaşılması pek mümkün görünmüyor. Talebin zorunlu hedeflerin altında kalması, düzenlemenin gevşetilmesi yönündeki çağrıları artırıyor. Whittington, hedeflerin gevşetilmemesi durumunda ne olacağını sorgularken, BEV artık değerlerinin arz ve talebin genel olarak dengelendiği nispeten istikrarlı bir seviyeye ulaştığını belirtti. 2022'de, zayıf yeni araç tescil toplamının %16,6'sını elektrikli araçlar oluşturuyordu. Ancak 2026 ZEV hedefi %33,0 seviyesinde. Bu oran 2027'de %38,0'a, 2028'de ise %52,0'ye yükselecek. Bu durum, önümüzdeki birkaç yıl içinde ikinci el pazarının elektrikli araçlarla doygun hale gelmesi riskini beraberinde getiriyor. Talep aynı hızda artmazsa bu durum artık değerleri olumsuz etkileyebilir. Bununla birlikte bayilerin satış alanlarını boş bırakmayacağı ve daha fazla BEV stoklayacağı da belirtiliyor. Kullanılmış elektrikli araçların Birleşik Krallık'ta popüler olması, sonuçların olumlu bile olabileceğini gösteriyor. Ancak ikinci el arzındaki artışın büyüklüğü ve hızı bazı sorunlara yol açabilir.

Yeni Araç Liste Fiyatlarındaki Artış

Düzenlemeler ve teşviklerin yanı sıra yeni araç liste fiyatları da Birleşik Krallık'taki %RV oranlarını etkiliyor. Mayıs ayındaki ortalama değer koruma oranları, değerlerin hızlı şekilde yükselmeye başladığı Şubat 2021'e kıyasla 0,8 puan daha yüksekti. Ancak nakit bazında artık değerler 3.319 sterlin daha yüksek seviyedeydi. Bunun temel nedeni yeni araç liste fiyatlarındaki büyük artış oldu.

Whittington'a göre Ocak 2021 ile Mayıs 2026 arasında yeni araç liste fiyatları ortalama %31,2 veya 7.782 sterlin arttı. Ancak bazı güç aktarma sistemleri ortalamadan belirgin biçimde ayrıştı. Özellikle dizel modellerin fiyatları ortalamaya kıyasla çok daha hızlı yükseldi.

İlk bakışta bunun yalnızca yeni dizel araçlarda olağanüstü bir arz-talep dinamiğine bağlı olduğu düşünülebilir. Ancak Birleşik Krallık'ta satılan dizel araçların hacmi artık oldukça düşük. Satılan modeller genellikle büyük, üst sınıf ve SUV araçlardan oluşuyor. Dolayısıyla ortalama yeni araç liste fiyatındaki artışın bir bölümü model karmasından kaynaklanıyor. BEV'lerin %RV oranları ise aynı dönemde 3,8 puan geriledi. Buna rağmen nakit bazında artık değerler Mayıs 2026'da Şubat 2021'e kıyasla 1.929 sterlin daha yüksekti. Tamamen elektrikli araçların yeni araç fiyatları daha dalgalı bir seyir izlese de genel olarak yükseliş eğilimini korudu.

Gelecekte Artık Değerler

Yeni araç fiyatlarının yükselmesinin yanı sıra leasing ve kişisel sözleşmeli satın alma (PCP) anlaşmalarındaki vade süreleri de uzadı. Artık üç yıl yerine genellikle dört yıllık sözleşmeler tercih ediliyor. Bunun temelinde satın alınabilirlik sorunu bulunuyor. Yeni araç liste fiyatlarındaki ciddi artışlar, daha yüksek borçlanma maliyetleriyle birleşiyor.

Whittington, liste fiyatlarının son dönemdeki eğilimini sürdürmesi halinde beş yıllık leasing ve finansman vadelerine doğru ilerlenebileceğini belirtti. Bu durum üç ila dört yaşındaki ikinci el araçların bulunabilirliğini azaltabilir. Söz konusu yaş aralığı tüketicilerin uzun süredir tercih ettiği önemli bir ikinci el araç kategorisi.

Arzın azalması talebi dengelerse daha genç araçların artık değerleri bundan olumlu etkilenebilir. Ancak toptan satış kanallarındaki araçların yaş ve kilometre ortalaması da yükselebilir. Bu durum bayilerin araçları yeniden satışa hazırlarken katlandığı yenileme maliyetlerini de artırabilir.

Bununla birlikte tüketicilerin temel hedefinin fiyat-performans açısından en iyi aracı satın almak olduğu belirtiliyor. Bu nedenle tüketiciler, daha önce tercih ettiklerinden biraz daha yaşlı bir modeli daha iyi değer sunduğu için satın alabilir.

2022 ve 2023 yıllarındaki yeni araç tescilleri, 2026 ve 2027'de ikinci el pazarına girebilecek araç arzı hakkında önemli ipuçları veriyor. Bu dönemde yeni araç pazarında bir düşüş yaşandı.

Dolayısıyla 2026'nın geri kalanında arzda önemli bir artış beklenmiyor. 2027'de bir yükseliş yaşanması mümkün olsa da bunun arz-talep dengesini olumsuz etkileyecek kadar büyük olması beklenmiyor.