Jel manikür, uzun süre dayanması, parlak görünümü ve kolay soyulmaması nedeniyle güzellik salonlarında en çok tercih edilen uygulamalardan biridir.

Ancak Avrupa Birliği, jel ojelerin bu özelliklerini sağlamada önemli rol oynayan bir bileşen olan trimetilbenzoil difenilfosfin oksit (TPO) maddesiyle ilgili yeni bir karar aldı.

1 Eylül’den itibaren Avrupa Birliği ülkelerinde tırnak teknisyenleri TPO içeren jel ojeleri kullanamayacak veya satamayacak. Ayrıca salonların ellerindeki bu ürünleri de imha etmesi gerekecek. Kararın nedeni ise hayvan deneylerinde TPO maddesi ile doğurganlık sorunları arasında olası bir bağlantı görülmesidir.

Ancak TPO içeren jel ojeler ABD’de hâlâ satışta bulunabiliyor. Bu durum, düzenli olarak jel manikür yaptıran kişilerin olası sağlık risklerini merak etmesine neden oluyor.

TPO maddesi nedir?

Normal ojeler havayla kururken, jel ojeler özel UV veya LED lambalar altında sertleştirilir. Bu işlem genellikle 90 saniyeye kadar sürer ve ojelerin haftalar boyunca kalıcı olmasını sağlar.

TPO, bir fotobaşlatıcıdır. Yani UV veya LED ışığından gelen enerjiyi emerek jel ojenin içindeki akrilat monomerlerinin polimerleşmesini hızlandırır. Dermatolog Chris Adigun’a göre bu madde, jel ojelerin sert, dayanıklı ve uzun ömürlü yapıya kavuşmasını sağlayan önemli bileşenlerden biridir. Ancak tüm jel oje ürünlerinde TPO bulunmadığı da belirtiliyor.

TPO sağlığa zararlı olabilir mi?

Uzmanlara göre şu anda TPO’nun insan sağlığı üzerindeki etkilerini kesin olarak ortaya koyan geniş kapsamlı insan çalışmaları bulunmuyor. Üreme sağlığı uzmanı Sharrón L. Manuel, mevcut endişelerin yüksek dozlarda TPO verilen hayvan deneylerinden kaynaklandığını belirtiyor. Bu araştırmalarda dişi sıçanlarda tamamen kısırlık belirtileri görülürken, erkek sıçanlarda testis boyutlarında küçülme ve sperm sayısında azalma tespit edildi.

Avrupa Birliği, bu sonuçlara dayanarak TPO’yu “kategori 1B üreme toksini” olarak sınıflandırdı. Bu sınıflandırma, maddenin insan doğurganlığı veya üreme sistemi üzerinde olumsuz etkileri olabileceği varsayımına dayanıyor. Uzmanlar, hayvan deneylerinde kullanılan yüksek dozların jel manikür sırasında insanların maruz kaldığı miktarla aynı olmadığını vurguluyor. Ancak yeterli güvenlik verisi bulunmadığı için Avrupa Birliği’nin önlem amacıyla yasak getirdiği ifade ediliyor.

Jel manikür yaptıranlar endişelenmeli mi?

Uzmanlara göre TPO içeren jel ojelerin insanlarda doğrudan doğurganlık sorunlarına yol açtığını gösteren kesin bir kanıt bulunmuyor. Bununla birlikte, risk tamamen ortadan kaldırılmış da değil. Dermatolog Chris Adigun, özellikle güzellik salonu çalışanlarının daha fazla dikkat etmesi gerektiğini belirtiyor. Çünkü salon çalışanları, jel oje tozlarını soluma veya ağız yoluyla alma gibi yollarla uzun süre düşük seviyede kimyasal maruziyete uğrayabilir. Jel manikür yaptıran kişilerde ise tırnak plakası, TPO ve benzeri kozmetik içeriklerin vücuda geçişini büyük ölçüde engelleyen güçlü bir bariyer oluşturuyor.

ABD’de ise şu anda jel ojelerde TPO kullanımına yönelik herhangi bir yasak bulunmuyor. Kozmetik sektörünü temsil eden kuruluşlar, ABD’de satılan ürünlerin güvenlik standartlarına uygun olması gerektiğini ve üreticilerin ürünlerinin güvenli olduğunu kanıtlamakla yükümlü olduğunu belirtiyor.

Jel manikürden tamamen vazgeçmek gerekir mi?

Uzmanlar, mevcut bilgiler ışığında herkesin jel manikürü bırakması gerektiğini söylemiyor. Ancak endişe duyan kişiler TPO içermeyen jel oje ürünlerini tercih edebilir veya salonlardan bu konuda bilgi isteyebilir. Özellikle hamile kalmaya çalışan kişiler veya gebeliğin ilk üç ayında olanlar için TPO içeren ürünlerden uzak durmak daha temkinli bir yaklaşım olabilir. Üreme sağlığı uzmanları, bu konuda daha fazla araştırmaya ihtiyaç olduğunu ve güvenlik verileri netleşene kadar dikkatli davranmanın uygun olduğunu belirtiyor.

Jel manikürün diğer olası riskleri

TPO içermeyen jel ojeler bile tırnak sağlığı açısından bazı sorunlara neden olabilir. Amerikan Dermatoloji Akademisi’ne göre sık yapılan jel manikürler tırnaklarda kırılma, soyulma ve çatlamaya yol açabilir. UV lambalara tekrar tekrar maruz kalmak da bazı riskler taşıyabilir. Uzun süreli UV ışığı kullanımı ellerde cilt yaşlanmasını hızlandırabilir ve cilt kanseri riskini artırabilir. Ayrıca jel ojeyi çıkarmak için kullanılan aseton, cildi ve tırnak çevresini kurutabilir.

Uzmanların sağlıklı tırnaklar için önerileri şöyle:

UV lamba kullanılmadan önce ellere güneş koruyucu sürmek

Ojeyi tırnaklardan koparmaktan kaçınmak

Aseton kullanırken sadece parmak uçlarını uygulamaya dahil etmek

Manikürler arasında tırnaklara dinlenme süresi vermek

Tırnakları ve kütikülleri düzenli olarak nemlendirmek