Akciğer kanseri artık yalnızca sigara içen erkeklerin hastalığı değildir.

Uzmanlara göre kadınlarda görülen vakalar giderek artıyor ve erken teşhis hayati önem taşıyor.

Kadınlarda Akciğer Kanseri Vakaları Neden Artıyor?

İspanya Tıbbi Onkoloji Derneği'ne göre akciğer kanseri, kadınlarda en sık görülen üçüncü kanser türü konumunda. Hastalık, meme ve kolorektal kanserlerin ardından geliyor.

En büyük risk faktörü hâlâ sigaradır.

Tıbbi onkolog ve Madrid'deki MD Anderson Cancer Center-Hospiten Göğüs Tümörleri Multidisipliner Birimi'nin sorumlusu Dr. Fabio Franco'ya göre, kadınlarda sigara kullanımının 1970'li ve 1980'li yıllarda yaygınlaşması, günümüzde görülen vakaların artışında önemli rol oynuyor. Sigara içmeyen kadınlarda ise radon gazına maruz kalma ve bazı genetik mutasyonlar hastalığın ortaya çıkmasına neden olabiliyor.

Sigara İçmeyen Kadınlarda Risk Daha Yüksek

Uzmanlara göre sigara kullanmayan kadınlarda görülen akciğer kanseri oranı, erkeklere kıyasla dikkat çekici derecede yüksek.

Oran erkeklerin iki katından fazla olabilir.

Tahminlere göre sigara içmeyen kadınlarda akciğer kanseri vakaları yüzde 20-25 arasında değişirken, sigara içmeyen erkeklerde bu oran yüzde 5-10 seviyesinde bulunuyor. Kadınlarda, özellikle sigara öyküsü olmayan hastalarda, hastalığı açıklayan moleküler değişikliklerin görülme olasılığı daha yüksek kabul ediliyor.

Belirtiler Kadın ve Erkeklerde Benzer

Akciğer kanserinin belirtileri cinsiyete göre önemli farklılık göstermiyor. Semptomlar, hastalığın akciğerlere ve diğer organlara ne ölçüde yayıldığına bağlı olarak ortaya çıkıyor.

En sık görülen belirtiler şunlar:

Uzun süren öksürük

Nefes darlığı

Kanlı balgam

Göğüs ağrısı

Genel sağlık durumunda belirgin kötüleşme

Erken Teşhisin Önündeki Engeller

Bugün birçok akciğer kanseri vakası, hastalık ileri evreye ulaştıktan sonra teşhis ediliyor. Bazı vakalar ise tesadüfen erken dönemde saptanabiliyor.

Tarama programlarının eksikliği önemli bir sorundur.

Uzmanlara göre risk grubundaki kişileri erken dönemde belirleyebilecek kapsamlı tarama programlarının bulunmaması, erken teşhisin önündeki en büyük engellerden biridir.

Yeni Tedaviler Umut Veriyor

Akciğer kanseri, hassas ve kişiselleştirilmiş onkoloji uygulamalarının en belirgin örneklerinden biri olarak görülüyor.

Moleküler analizler tedaviyi kişiselleştiriyor.

Genetik ve moleküler incelemeler sayesinde hastalar için daha hedefe yönelik tedaviler uygulanabiliyor. Bu yaklaşım, hastalığın kontrolünü artırırken bazı yan etkilerin de azaltılmasına yardımcı oluyor. Hedefe yönelik tedaviler, belirli genetik değişikliklere sahip hastalarda yaşam süresini ve tedavi başarısını önemli ölçüde artırabiliyor. İmmünoterapi ise akciğer kanseri tedavisinde büyük bir ilerleme sağlasa da, bazı özel mutasyonlara sahip hastalarda diğer gruplar kadar etkili sonuçlar vermeyebiliyor.

Tanının Psikolojik Etkisi Büyük

Kanser tanısı her hasta için ciddi bir duygusal yük oluşturuyor. Ancak sigara içmeyen kadınlarda bu etki daha da güçlü hissedilebiliyor.

"Neden ben?" sorusu sıkça soruluyor.

Uzmanlar, tedavi planının yanı sıra hastaların psikolojik ve sosyal ihtiyaçlarının da göz önünde bulundurulması gerektiğini vurguluyor. Ayrıca akciğer kanserine yönelik toplumsal damgalanmanın hâlâ devam ettiği belirtiliyor. Bu durum bazı hastalarda suçluluk ve utanç duygularına yol açarak tanının gecikmesine ve hastalıkla başa çıkmayı zorlaştırabiliyor.

Sigara Dışındaki Risk Faktörleri

Sigara içmeyen kişilerde de akciğer kanseri gelişebiliyor.

Radon, çevre kirliliği ve pasif içicilik risk oluşturuyor.

Uzmanlara göre radon gazı, akciğer kanserinin ikinci en önemli nedeni olarak kabul ediliyor. Bunun yanında asbest maruziyeti, hava kirliliği, sigara dumanına pasif olarak maruz kalma ve elektronik sigaraların kullanımı da risk faktörleri arasında gösteriliyor.

Uzmandan Kadınlara Uyarı

Dr. Fabio Franco, kadınların sigara kullanımına erkeklerden daha geç başlamasının etkilerinin önümüzdeki yıllarda daha da belirginleşeceğini ve yeni vaka ile ölüm sayılarının artabileceğini belirtiyor.

En etkili korunma yöntemi sigaradan uzak durmaktır.

Uzmanlar, şüpheli belirtiler ortaya çıktığında vakit kaybetmeden doktora başvurmanın ve sigara kullanımından kaçınmanın akciğer kanserine karşı en önemli adımlar olduğunu vurguluyor.