İklim Alarmı

· Bilim Ekibi
Avrupa Birliği'nin iklim izleme kuruluşu olan Copernicus Climate Change Service tarafından yayımlanan yeni rapor, küresel ısınmanın ve sera gazı emisyonlarının son iki yılda yeni rekorlar kırdığını ortaya koydu.
Araştırmacılara göre mevcut eğilimler devam ederse, dünya iklim hedefleri açısından kritik kabul edilen 1,5 derece eşiği 2030 civarında aşılacak.
Dünya sanayi öncesi döneme göre 1,37 derece ısındı
2025 yılında Dünya'nın ortalama sıcaklığı, 1850-1900 arasındaki sanayi öncesi döneme kıyasla 1,37 santigrat derece daha yüksek ölçüldü.
"Indicators of Global Climate Change 2026" raporuna göre, atmosfer her geçen yıl daha hızlı ısınıyor. Bilim insanları, bu hızın devam etmesi halinde uluslararası iklim hedeflerinin beklenenden daha erken tehlikeye girebileceği uyarısında bulunuyor.
Gezegenin enerji dengesi bozuluyor
Raporda dikkat çekilen en önemli göstergelerden biri, Dünya'nın giderek daha fazla ısıyı emmesi oldu.
1970'li yıllardan bu yana gezegenin tuttuğu fazla ısı miktarı sürekli artıyor ve son 20 yılda bu miktar iki katına çıktı. Uzmanlar, bu durumun Dünya'nın enerji dengesini ciddi biçimde bozduğunu ve iklim sistemindeki değişimlerin hızlanmasına neden olduğunu belirtiyor.
Sera gazı emisyonları tarihi zirveye ulaştı
Küresel ısınmanın başlıca nedeni olarak hâlâ sera gazları gösteriliyor. Özellikle karbondioksit, metan ve diazot monoksit gibi gazların atmosferdeki yoğunluğu, büyük ölçüde fosil yakıtların yakılması nedeniyle artmaya devam ediyor.
Bunun sonucunda küresel sera gazı emisyonları 2024 yılında tarihi bir rekora ulaştı ve 56 milyar ton karbondioksit eşdeğerini aştı.
Deniz seviyesi rekor seviyeye çıktı
Küresel ısınmanın en görünür sonuçlarından biri de deniz seviyelerindeki yükseliştedir. Rapora göre 2025 yılında deniz seviyesi yeni bir rekora ulaştı.
1901 yılından bu yana küresel deniz seviyesi toplam 23 santimetre yükseldi.
Ortalama yükseliş hızı yılda yaklaşık 1,8 milimetre olarak ölçülse de bilim insanları bu artışın giderek hızlandığını vurguluyor. Aimée Slangen, bu değişimin küçük görünmesine rağmen dünyanın birçok alçak kıyı bölgesinde taşkın riskini artırdığını, geçim kaynaklarına ve ekosistemlere zarar verdiğini belirtti.
Deniz sıcak hava dalgaları üç kat arttı
Bilim insanlarını endişelendiren bir diğer gelişme ise okyanuslardaki sıcaklık artışı.
1991 ile 2025 yılları arasında deniz sıcak hava dalgalarının yaşandığı gün sayısı dünya genelinde üç kattan fazla arttı.
Bu olaylar, deniz ekosistemlerine zarar verirken gıda üretimini, ekonomileri ve kıyı koruma sistemlerini de tehdit ediyor. Ayrıca okyanusların karbon döngüsünü, asitlik seviyelerini ve oksijen miktarını etkileyerek karadaki aşırı hava olaylarını da şiddetlendirebiliyor. June-Yi Lee, okyanus yüzeylerindeki sürekli ısınmanın gelecekte daha sık ve daha yıkıcı çevresel olaylara yol açabileceği konusunda uyarıda bulundu.
1,5 derece eşiği tehlikede
Bilim insanlarının en büyük endişesi, mevcut emisyon eğilimlerinin sürmesi halinde insanlığın yaklaşık 2030 yılında kritik kabul edilen 1,5 santigrat derece sınırını aşacak olması. Uzmanlara göre bu eşik geçildiğinde daha sık görülen sıcak hava dalgaları, kuraklıklar, seller ve kıyı taşkınları gibi çevresel felaketlerin etkileri daha da ağır hissedilebilir.