Son dönemde teknoloji sektöründe yapay zeka yatırımlarıyla ilişkilendirilen işten çıkarmalar hız kazanırken, NVIDIA CEO’su Jensen Huang bu yaklaşımı sert sözlerle eleştirdi.

Huang’a göre bazı şirketler, çalışan azaltma kararlarını yapay zekaya bağlayarak kolay bir açıklama sunuyor ve bu söylem gerçeği tam olarak yansıtmıyor.

Geçtiğimiz hafta Meta, yaklaşık 8 bin kişiyi etkileyecek bir işten çıkarma süreci başlattı. Ardından Wix de bin çalışanını işten çıkaracağını açıkladı. Bu gelişmeler, teknoloji sektöründeki istihdam kayıplarına ilişkin endişeleri daha da artırdı.

CEO’ların Beklentileri ve Gerçekler

Yılın başında yayımlanan Mercer araştırmasına göre CEO’ların yüzde 99’u, önümüzdeki iki yıl içinde yapay zeka nedeniyle belirli ölçüde iş gücü azaltımına gidebileceklerini kabul ediyor. Bunun temel nedeni olarak görevlerin daha fazla otomasyona devredilmesi gösteriliyor.

Ancak farklı danışmanlık şirketlerinin araştırmaları, çalışanları yapay zekayla değiştirmenin beklenen sonuçları vermediğini ortaya koyuyor. Özellikle bazı raporlar, bu stratejinin verimlilik ve maliyet avantajı konusunda beklentilerin gerisinde kaldığını gösteriyor.

“Bu Anlatı Mantıklı Değil”

Jensen Huang, Singapur merkezli bir radyo programında yaptığı açıklamada, işten çıkarmalar ile yapay zeka arasında kurulan doğrudan bağlantıya katılmadığını söyledi.

“Yapay zeka henüz yeni hayatımıza girdi. İnsanların şimdiden işlerini kaybetmesi nasıl mümkün olabilir? Bu bana mantıklı gelmiyor.”

Huang’a göre üretken yapay zekanın iş yerlerinde etkileri henüz tam anlamıyla ortaya çıkmış değil. Bu nedenle bazı yöneticilerin işten çıkarmaları yapay zekayla ilişkilendirmesi, teknolojiye hâkim ve ileri görüşlü görünme çabasından kaynaklanıyor olabilir.

Artan Kaygılar ve Tartışmalar

Yapay zeka nedeniyle gerçekleştiği söylenen yeniden yapılanmalar, çalışanlar arasında ciddi bir endişe yaratıyor. Buna karşın Huang, şirketlerin asıl odaklanması gereken konunun işten çıkarmalar değil, yapay zekanın nasıl entegre edileceği olduğunu düşünüyor.

“İnsanları korkutuyoruz ve bu sorumsuzca bir yaklaşım.”

Teknoloji dünyasında da tartışmalar giderek büyüyor. Şirketlerin gerçekten çalışanları yapay zekayla mı değiştirdiği, yoksa maliyet azaltma hedeflerini bu şekilde mi gerekçelendirdiği sorgulanıyor.

Yapay Zekanın Maliyeti Düşük Değil

NVIDIA’da Uygulamalı Derin Öğrenme Başkan Yardımcısı Bryan Catanzaro, yapay zeka sistemlerinin önemli bir maliyet kalemi oluşturduğunu vurguladı.

“Benim ekibimde hesaplama maliyetleri, çalışan maliyetlerinin çok üzerinde.”

Benzer bir durum Uber’de de yaşanıyor. Şirket, yapay zeka destekli yazılım geliştirme araçlarına yaptığı harcamaların beklenenden çok daha hızlı arttığını açıkladı. Özellikle yoğun model kullanımından kaynaklanan token maliyetleri nedeniyle 2026 yılı için ayrılan yapay zeka bütçesinin büyük bölümü şimdiden tüketilmiş durumda.

Swan AI CEO’su ise LinkedIn’de Anthropic’e ödediği yüksek faturayı paylaşarak bunu bir prestij göstergesi olarak sundu ve şirket stratejisini “personel sayısını artırarak değil, akıllı ölçeklenmeyle büyümek” şeklinde tanımladı.

Dengeli Bir Yaklaşım Çağrısı

Huang, yapay zeka konusunda daha dengeli bir söylem geliştirilmesi gerektiğini savunuyor. Ona göre teknoloji sektörünün hem yapay zekanın sunduğu fırsatları kabul etmesi hem de güvenlik, koruma önlemleri ve kamu politikaları gibi konulara gereken önemi vermesi gerekiyor.

İşten Çıkarmalar Beklenen Sonucu Vermiyor

Yapay zeka sayesinde maliyetlerin düşürülebileceği ve bunun işten çıkarmalarla sağlanabileceği düşüncesi, yeni araştırmalarla sorgulanmaya başladı. 350 küresel şirket yöneticisinin katıldığı Gartner araştırmasına göre, yapay zeka ajanları, akıllı otomasyon sistemleri ve RPA teknolojilerini kullanan şirketlerin yaklaşık yüzde 80’i çalışan sayısını azalttı. Ancak bu kararların büyük bölümü beklenen finansal getiriyi sağlamadı. Araştırma sonuçları, yüksek başarı elde eden şirketlerle düşük performans gösteren şirketler arasında işten çıkarma oranlarının neredeyse aynı olduğunu ortaya koydu. Bu da personel azaltmanın tek başına yapay zekadan verim elde etmek için yeterli olmadığını gösteriyor.

Teknoloji Sektöründe Büyük Harcamalar ve Kayıplar

Bu yıl Alphabet, Microsoft, Meta ve Amazon gibi teknoloji devlerinin yapay zeka altyapılarını güçlendirmek için toplam yaklaşık 700 milyar dolar harcaması bekleniyor. Ancak bu yatırımlar, aynı zamanda yeni işten çıkarma dalgalarıyla birlikte ilerliyor.

Ekonomistler ve sektör uzmanları, teknoloji sektöründe bir istihdam krizinin başlamış olabileceğinden endişe ediyor. Layoffs.fyi verilerine göre yalnızca 2026 yılında teknoloji sektöründe 92 binden fazla kişi işini kaybetti. 2020 yılından bu yana işten çıkarılan çalışan sayısı ise yaklaşık 900 bine ulaştı.